Một loại nấm có thể thu nhỏ kích thước để lây nhiễm sang não

Loài nấm Cryptococcus neoformans có thể xâm nhập vào tế bào phổi và tấn công não theo đường máu.
Một loại nấm có thể thu nhỏ kích thước để lây nhiễm sang não
Cryptococcus neoformans. Nguồn: Wikimedia Commons

Các nhà khoa học từ Đại học Y tế Utah đã phát hiện ra rằng Cryptococcus neoformans, một loại nấm nguy hiểm, thay đổi kích thước sau khi xâm nhập vào cơ thể, làm tăng khả năng nhiễm trùng, theo một thông cáo báo chí được tổ chức này công bố.

Nấm có thể được tìm thấy ở nhiều nơi khác nhau và cho thấy khả năng thích ứng giống nhau bên trong cơ thể khi hít phải, di chuyển từ phổi qua đường máu đến các cơ quan khác.

Sau khi xâm nhập vào cơ thể, nó có thể gây ra một loạt các triệu chứng như viêm màng não do nấm hiếm gặp nhưng có khả năng gây tử vong, gây sưng não ở những người có hệ miễn dịch suy yếu.

“Các tế bào Cryptococcus trong phổi rất đa dạng với các kích thước khác nhau và sự xuất hiện khác nhau. Vì vậy, khi sinh viên tốt nghiệp của tôi cho tôi xem những bức ảnh về sự đồng đều của các tế bào trong não, tôi đã bị sốc", nhà nghiên cứu bệnh học Jessica Brown, từ Đại học Utah, cho biết.

"Nó cho thấy rằng có một số lý do rất mạnh mẽ tại sao chỉ có quần thể tế bào này có thể đi sâu vào cơ thể".

Thích ứng với môi trường vi mô đầy thách thức
Niềm đam mê của Brown với loài nấm này là do khả năng tồn tại của nó trong các môi trường sống khác nhau. Nếu vô tình hít phải, nó có thể lây lan từ phổi đến máu, não và các cơ quan khác, mỗi cơ quan đều có một môi trường vi mô đầy thách thức của riêng mình.

Những phát hiện trước đây cho thấy loài nấm này nhân lên gấp 10 lần kích thước thông thường để tồn tại trong phổi, có lẽ là phát triển quá lớn để hệ thống miễn dịch của vật chủ có thể giết chết. Tuy nhiên, các tế bào nấm nhỏ hơn đáng kể ở các bộ phận khác của cơ thể.

Theo hướng này, Brown tự hỏi liệu kích thước siêu nhỏ của các tế bào có thể là một loại lợi thế khác hay không. Có lẽ đặc điểm đó giúp chúng xâm chiếm các cơ quan khác, chẳng hạn như não.

Để tìm hiểu lý do tại sao các tế bào có kích thước cụ thể lại nằm sâu trong vật chủ, các nhà nghiên cứu đã cho chuột nhiễm C. neoformans với nhiều kích cỡ khác nhau và phát hiện ra rằng, so với các tế bào vừa và lớn, tế bào nhỏ nhất thích lây nhiễm vào não hơn.

Những tế bào nhỏ này cũng khác với những tế bào khác với những đặc điểm độc đáo trên bề mặt của chúng, có vai trò tương tự quan trọng đối với việc tiếp cận não bộ. Các nhà nghiên cứu đã gợi ý rằng những "tế bào hạt" này không chỉ là phiên bản thu nhỏ của nấm mà thay vào đó là một cái gì đó hoàn toàn khác.

Dựa trên các thí nghiệm của các nhà khoa học, những thay đổi này được ước tính là do phosphat cung cấp. Phosphat, được giải phóng từ tế bào vật chủ khi các mô bị tổn thương trong quá trình lây nhiễm, dường như là chất xúc tác để nấm có thể biến hình, giúp nó lây nhiễm sang vật chủ và đến não.

Bất kể nấm có khả năng lây lan như thế nào, nhóm của Brown hiện đang cố gắng vô hiệu hóa nó thông qua các loại thuốc được FDA chấp thuận. Họ đang nghiên cứu xem liệu một chất ngăn C. neoformans phát triển thành tế bào hạt có thể đã tồn tại và được sử dụng như một phương pháp điều trị để ngăn ngừa hoặc điều trị bệnh viêm màng não do nấm hay không.

Thúy Vy
Theo Interesting engineering
CÙNG CHUYÊN MỤC
ĐỌC THÊM